Józef Szajna

Józef Szajna
Urodzony	13 marca 1922 Rzeszów, Polska
Zmarł	24 czerwca 2008 Warszawa, Polska

Rzeźba współczesna "Schody do nieba" w Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku

Józef Szajna (ur. 13 marca 1922 w Rzeszowie, zm. 24 czerwca 2008 w Warszawie) – malarz, scenograf, reżyser, profesor Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

W czasie II wojny światowej więzień hitlerowskich obozów w Oświęcimiu i Buchenwaldzie.

[edytuj] Życiorys

W okresie okupacji hitlerowskiej był uczestnikiem ruchu oporu, działając w Związku Walki Zbrojnej. Aresztowany trafił do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu, a później do Buchenwaldu, był więźniem Karnej Kompanii. Przeżycia obozowe znalazły swe odbicie w twórczości. Jego twórczość to technika malarska, połączona z asamblażem i kolażem w której treścią jest zagłada, zniszczenie, przemijanie.

Studiował w krakowskiej ASP, dyplom z grafiki otrzymując w 1952 roku, zaś dyplom ze scenografii w 1953 roku. W latach 1955-1966 był współzałożycielem, dyrektorem, dyrektorem artystycznym Teatru Ludowego w Krakowie, gdzie jego twórczość plastyczna w wyraźny sposób wpływała na kształt przedstawień (m.in. Rewizor M. Gogola, Księżniczka Turandot C. Gozziego, Myszy i ludzie wg J. Steinbecka, Dziady A. Mickiewicza). W roku 1972 roku założył Warszawskie Centrum Sztuki „Studio”. Opracował scenografię i reżyserował wiele przedstawień teatralnych w kraju i zagranicą. Jego prace były i są wystawiane w wielu miastach Polski i na licznych wystawach światowych. Współpracował z teatrami w Anglii, Holandii, Niemczech, Izraelu, Egipcie, Turcji, Portugalii i Hiszpanii.

Był członkiem międzynarodowych stowarzyszeń artystów, członkiem włoskiej Akademii Sztuki i Pracy, przewodniczącym Stowarzyszenia Kultury Europejskiej, honorowym członkiem Association Internationale des Arts Plastiques, oraz członkiem Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej. W 50 rocznicę wyzwolenia Auschwitz koordynował pracami nad wystawą stanowiącą hołd dla ofiar nazizmu.

Józef Szajna zmarł 24 czerwca 2008 roku w Warszawie. Został pochowany 30 czerwca na cmentarzu powązkowskim w Warszawie.

[edytuj] Odznaczenia i nagrody

Otrzymał liczne medale i nagrody, m.in. Nagrodę miasta Krakowa i Warszawy, nagrodę "Foundation of A. Jurzykowski" (Fundacja Jurzykowskiego) w Nowym Jorku.

Był uhonorowany m.in. Krzyżem Komandorskim, Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą i Wielkim Krzyżem Orderu Odrodzenia Polski oraz Krzyżem Oświęcimskim.

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Józef Szajna w serwisie Culture.pl

p • d • e

Honorowi Obywatele Miasta Rzeszowa

Moritz von Sala •  Johann Aichmüller •  Andrzej Seidler-Wiślański •  Edward Poh •  Leopold Olcyngier •  Władysław Rieger •  Franciszek Smolka •  Wiktor Zbyszewski •  Wiktor Abrahamsberg •  Agenor Gołuchowski •  Ryszard Belcredi •  Maurycy Kraiński •  Adam Geisler •  Julian Klaczko •  Henryk Straszewski •  Ignacy Schaitter •  Gustaw Knendich •  Oktaw Pietruski •  Kazimierz Badeni •  Leon Schott •  Adam Fedorowicz •  Stanisław Jabłoński •  Roderyk Als •  Leon Biliński •  Stanisław Badeni •  Stanisław Jędrzejowicz •  Adam Midowicz •  Józef Piłsudski •  Roman Krogulski •  Edward Rydz-Śmigły •  Walenty Bal •  Stanisław Maczek •  Ignacy Tokarczuk •  Józef Sondej •  Józef Szajna •  Wojciech Kilar •  Jan Paweł II •  Adam Harasiewicz •  Jan Łopuski •  Ryszard Kaczorowski