Nowa Sól

Brak wersji przejrzanej

Współrzędne: 51°48' N 15°43' E51.8 15.7166667 (Nowa Sól)

Nowa Sól


Herb Nowej Soli	Flaga Nowej Soli

Gmina
- rodzaj

Nowa Sól
miejska

Prezydent miasta

Wadim Tyszkiewicz
(e-mail)

Powierzchnia

21,56 km²

Położenie

51° 48' N
15° 43' E

Ludność (2004)
• liczba ludności
• gęstość

40 300
1883,9 os./km²

Strefa numeracyjna
(do 2005)

Kod pocztowy

67-100 do 67-103

Tablice rejestracyjne

FNW

Położenie na mapie Polski

Nowa Sól

TERC10
(TERYT)

4081104011

Urząd miejski³

ul. Piłsudskiego 12 67-100 Nowa Sól
tel. 68 459-03-00; faks 68 459-03-58
(e-mail)

Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Strona internetowa miasta

Nowosolski Browar

Muzeum miejskie

Magazyn solny z XVIII w.

Jeden z nielicznych w Polsce mostów podnoszonych

Kościół św. Antoniego w Nowej Soli

Widok znad Odry na dawny Ratusz Miejski

Nowa Sól (niem. Neusalz an der Oder) - miasto i gmina w województwie lubuskim, w powiecie nowosolskim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa zielonogórskiego, podobnie jak przy poprzednim podziale administracyjnym, przed rokiem 1975. Wraz z Zieloną Górą i Sulechowem tworzy Lubuskie Trójmiasto.

Miasto należy do Kostrzyńsko-Słubickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.

Nowa Sól jest członkiem Związku Miast Polskich.

Spis treści

1 Położenie
2 Historia
3 Nowa Sól po wojnie
4 Gospodarka
5 Transport i komunikacja
- 5.1 Węzeł drogowy
- 5.2 Węzeł kolejowy
6 Zabytki
7 Media lokalne
8 Ludzie związani z Nową Solą
9 Struktura powierzchni
10 Demografia
11 Religia
- 11.1 Kościół katolicki
- 11.2 Kościoły protestanckie
12 Zobacz też
13 Linki zewnętrzne

[edytuj] Położenie

Nowa Sól jest położona w południowej części województwa lubuskiego, na lewym brzegu Odry na obszarze zachodniej części Wzgórz Dalkowskich (Pradoliny Barycko-Głogowskiej).
Miasto ma status gminy miejskiej i jest stolicą powiatu nowosolskiego; liczy 41 tysiące mieszkańców. Jest trzecim pod tym względem miastem w województwie – większymi ośrodkami są Gorzów Wielkopolski i Zielona Góra. Zaraz po Nowej Soli są Żary, Żagań, Słubice. Od sąsiednich ośrodków dzieli ją odległość:

Zielona Góra – 23 km
Wschowa – 45 km
Gorzów Wielkopolski – 135 km
Wrocław – 133 km
Legnica – 81 km
Jelenia Góra – 129 km
Głogów – 34 km
Lubin - 58 km
Poznań – 119 km
Słubice – 107 km

[edytuj] Historia

Widok miasta w XVIII w.

Nowa Sól po raz pierwszy wzmiankowana około 1585 roku jako (niem.) Neusalzburg, później nazwa została skrócona do Neusalz. Prawa miejskie otrzymała dopiero w roku 1743. Od samego początku tradycja miasta, wcześniej osady, związana była z przemysłem oczyszczania soli.

"Okres solny" skończył się jednak dla miasta zaraz po wojnie trzydziestoletniej, kiedy to warzelnia została zamknięta. Dziś smak historii i tradycji pozostał już tylko w nazwie, która może być myląca.

Po okresie stagnacji, od XIX wieku, Nowa Sól znów stała się miejscem, gdzie dynamicznie rozwijał się przemysł, powstały fabryki nici, kleju, okres rozwoju dotyczył także przemysłu ciężkiego – nowo powstałej huty żelaza. U progu XX wieku uruchomiono tu także dużą stocznię rzeczną, a wraz z nią port przeładunkowy, uruchomiono również połączenia kolejowe.

W okresie II wojny światowej Niemcy wykorzystali miasto jako dogodny punkt przy tworzeniu kilku obozów pracy przymusowej, w tym filii jednego z najbardziej znanych, który zapisał się niechlubnie na kartach historii – Gross-Rosen. Armia Czerwona wkroczyła do Nowej Soli 14 lutego 1945. Również po zakończeniu wojny Nowa Sól, jak i wiele innych ośrodków polskich, znalazła się w strefie wpływów radzieckich, co znamionowała obecność Komendantury Wojskowej. Praktycznie do końca okresu stacjonowania Armii Radzieckiej w mieście znajdował się duży szpital wojskowy wraz z zapleczem logistycznym i kwaterami dla kadry na osiedlu domków jednorodzinnych.

[edytuj] Nowa Sól po wojnie

Po wojnie Nowa Sól znana była z produkcji włókienniczej z Nadodrzańskich Zakładów Przemysłu Lniarskiego "Odra", posiadającą halę nici syntetycznych wyposażoną w maszyny produkcji japońskiej (zakład zlikwidowano w 2002 r.), Dolnośląskich Zakładów Metalurgicznych "Dozamet", produkujących między innymi tubingi do budowy metra i na potrzeby kopalni węgla (zakład zlikwidowano w 1998 r.), Zakładów Jajczarskich (produkcja jajek w proszku m.in. na eksport do niemieckich fabryk lodów) i "Kartoniarni" (fabryki opakowań). Miejski browar z początku XX w. produkował kilka gatunków piwa.

W oparciu o zakłady pracy, korzystając z dogodnego położenia, w 1963 roku Roman Bojko i Zygfryd Chreptowicz założyli sekcję kajakową w Nowej Soli, przemianowaną na klub kajakowy "Polonia" a następnie "Dozamet". Odniosła ona sukcesy na skalę zarówno kraju, jak i olimpijskie (tacy zawodnicy jak Grzegorz Krawców, siostry Elżbieta Bareja i Bareja, Józef Soliński, Ludwik Ochodek, rodzeństwo Klameckich i inni); obecnie (2007) nadal działa Kajakowy Klub Sportowy. Ponadto w mieście od około 1960 roku była hala sportowa, pierwotnie wykorzystywana do pokazowych walk bokserskich, następnie do gier zespołowych.

W Nowej Soli oprócz 9 szkół podstawowych (w tym jednej "specjalnej") funkcjonuje Liceum Ogólnokształcące, Zespół Szkół Spożywczych, Zespół Szkół Budowlanych, Zespół Szkół Elektrycznych, Zespół Szkół Odlewniczych.

[edytuj] Gospodarka

Obecnie Nowa Sól jest jednym z ośrodków przemysłowych. Istnieje tutaj wiele przedsiębiorstw które działają w branży budowlanej, metalowej, maszynowej, elektrotechnicznej, spożywczej. Do niedawna miasto była znaczącym ośrodkiem przemysłowym w kraju. Działały tutaj firmy z branż takich jak włókiennicza, metalowa, odlewnicza, spożywcza, obuwnicza, skórzana, maszynowa. W mieście istniały jedne z największych przedsiębiorstw:

Nadodrzańskie Zakłady Przemysłu Lniarskiego "Odra", późniejsza Nowosolska Fabryka Nici „Odra”,
Zakłady Metalurgiczne „Dozamet”,
Nowosolskie Zakłady Obuwia „Junior”,
Fabryka Kotłów ”Fakot”,
Zakłady Metalowe Przemysłu Lniarskiego „Metalen”,
Nowosolskie Zakłady Jajczarskie „Ovopol”,
Zakład Produkcji Opakowań z tektury litej „Karton-Pak”
Nowosolskie Przedsiębiorstwo Robót Drogowo-Mostowych „Dromost”.

Większość z tych zakładów nie przetrwała okresu transformacji gospodarki polskiej i upadła bądź uległa likwidacji. Stopa bezrobocia w Nowej Soli i okolicy wynosi 18,3% (lipec 2008).

Obecnie do największych zakładów należą:

Nowosolskie Zakłady Jajczarskie „Ovopol”
Zakład Produkcji Opakowań z tektury litej „Karton-Pak”

Niedawno w Nowej Soli powstała Kostrzyńsko-Słubicka Specjalna Strefa Ekonomiczna na której powstaje wiele fabryk. W mieście rozwija się handel, usługi, powstają nowe składy, hurtownie, sklepy, stacje benzynowe. Rozwija się sektor małych i średnich firm. Od kilku lat miastem zainteresowane są sieci dyskontowe i hipermarkety chcące ulokować swe punkty właśnie w Nowej Soli. Obecnie istnieją już tutaj sklepy Biedronki, Intermarche, Plus, i Kaufland. Rozbudowywane są stacje obsługi pojazdów i serwisy. W mieście dominują średnie i małe przedsiębiorstwa budowlane, metalurgiczne i handlowe. Dynamicznie rozwinęła się produkcja figur ogrodowych, którymi zainteresowani są zwłaszcza nabywcy z Niemiec – w mieście i okolicy w 2000 r. funkcjonowało ok. 200 takich wytwórni. Do roku 2006 przetrwało ok. 60.

[edytuj] Transport i komunikacja

Nowa Sól jest ważnym węzłem komunikacji drogowej, kolejowej i wodnej. W mieście krzyżuje się kilka ważnych szlaków, istnieje dworzec kolejowy a rzeka Odra to ważny szlak handlowy. Komunikację miejską, podmiejską i dalekobieżną zapewnia przedsiębiorstwo PKS Nowa Sól. Ważniejsze linie to : Nowa Sól-Poznań, Nowa Sól-Zielona Góra, Nowa Sól-Kłodzko, Nowa Sól-Jelenia Góra, Nowa Sól-Słubice, Nowa Sól-Wolsztyn, Nowa Sól-Sława, Nowa Sól-Szprotawa, Nowa Sól-Nowe Miasteczko, Nowa Sól-Kożuchów i Nowa Sól-Kolsko.

Panorama portu rzecznego

[edytuj] Węzeł drogowy

W Nowej Soli krzyżują się szlaki z południa na północ, ze wschodu na zachód. Obwodnica miejska prowadzi ruch kołowy obrzeżami miasta pozwalając na uniknięcie uciążliwego tranzytu w ścisłym sercu miasta.

[edytuj] Węzeł kolejowy

W Nowej Soli funkcjonuje dworzec PKP który obsługuje podróżnych oczekujących na pociąg. Miasto ma połączenia pospieszne ze Szczecinem, Wrocławiem, Katowicami i Krakowem, a podmiejskie z Zieloną Górą, Głogowem i Rzepinem.